Beschrijving
Het martelaarschap van Matteüs is een groot doek van Caravaggio uit 1599–1600: in een donkere kerk staat een jonge, bijna naakte beul met een zwaard boven de heilige, die in een wit misgewaad op de treden voor het altaar is gevallen, en vanaf een wolk buigt een engel met een palmtak zich naar hem toe. Het origineel, olieverf op doek, is 323 cm hoog en 343 cm breed en hangt nog altijd in de Contarellikapel in de Romeinse kerk San Luigi dei Francesi. Bij ons schildert een schilder het met de hand in olieverf op doek, in 6 grote, bijna vierkante formaten van 110 x 107 tot 250 x 225 cm of op maat, en vóór verzending sturen wij u een foto van het voltooide schilderij.
| Titel: | Het martelaarschap van Matteüs |
| Andere titels: | Martirio di san Matteo (Italiaans) · The Martyrdom of Saint Matthew (Engels) |
| Schilder: | Michelangelo Merisi da Caravaggio (1571–1610) |
| Jaar van ontstaan: | 1599–1600 |
| Afmetingen van het origineel: | 323 cm x 343 cm (hoogte x breedte) |
| Oorspronkelijke techniek: | Olieverf op doek |
| Stijl: | Barok, tenebrisme |
| Locatie: | Contarellikapel, kerk San Luigi dei Francesi, Rome |
| Onze reproductie: | Met de hand geschilderd in olieverf op doek, 6 formaten of op maat |
Het martelaarschap van Matteüs – Caravaggio
Wat is er op het schilderij Het martelaarschap van Matteüs te zien?
Het tafereel speelt zich af voor een altaar waarop een kaars brandt. In het midden staat een jongeman, ontkleed tot op een witte doek om zijn heupen. Met de ene hand houdt hij een zwaard vast, met de andere grijpt hij de pols van een grijsharige man die op de altaartreden ligt. Dat is de apostel Matteüs in een wit misgewaad, met zijn arm nog altijd omhoog gestrekt.
Rondom hen vluchten mensen naar beide kanten weg. Links deinst een man met een gevederde hoed terug, zijn arm geheven, rechts rent een jongen in het wit met open mond van het altaar weg. Op de voorgrond links en rechts zitten half geklede en naakte jongemannen, van wie het licht de ruggen en schouders beschijnt.
Boven de menigte zweeft een engel op een witte wolk. Hij buigt zich naar beneden en reikt de heilige een palmtak aan, het teken van het martelaarschap. De achtergrond is bijna zwart, zodat de blik eerst blijft hangen bij de beul, bij het witte gewaad van de heilige en bij de engel.
Welk verhaal schuilt er achter het tafereel?
Matteüs was een van de twaalf apostelen en de schrijver van het evangelie dat zijn naam draagt. Volgens de overlevering werd hij gedood in opdracht van een Ethiopische koning, juist toen hij aan het altaar de mis opdroeg. De koning begeerde zijn nicht, die non was, en Matteüs had hem daarom in het openbaar terechtgewezen.
Wat er op het schilderij moest staan, had de Franse kardinaal Matthieu Cointerel, in het Italiaans Contarelli, die tientallen jaren eerder was gestorven, al nauwkeurig vastgelegd: de heilige moest worden gedood door een soldaat die de koning stuurde, eromheen moest passende architectuur staan, en de menigte moest gepaste emoties tonen.
Volgens de uitleg die Wikipedia geeft, krimpt Matteüs echter niet ineen van angst voor de slag, maar reikt hij naar de palm die de engel hem aangeeft. Alleen de heilige ziet de engel. Zo gaat het schilderij niet over algemene afschuw, maar over de dood van een heilige die op het laatste moment door de hemel wordt opgenomen.
Waarom is dit schilderij zo beroemd?
Omdat Caravaggio er in Rome van de ene dag op de andere beroemd mee werd. Volgens Wikipedia veroorzaakte het werk een ware sensatie. Federico Zuccari, een gezien schilder en pleitbezorger van het maniërisme, kwam het bekijken en deed het minachtend af, maar jongere kunstenaars waren enthousiast.
Zo’n groot doek met zoveel figuren had hij nog nooit geschilderd, en de opdracht bezorgde hem dan ook flink wat moeite. Röntgenopnamen tonen twee opgegeven ontwerpen. In het derde haalde hij de architectuur weg, verminderde hij het aantal mensen, schoof hij het gebeuren dichter naar de kijker toe en belichtte hij het zo scherp alsof het door een bliksemflits werd verlicht.
Achter de beul, iets links van het midden, kijkt een bebaarde man uit het donker om. Dat is het zelfportret van Caravaggio, die zichzelf tussen de getuigen van het gebeuren plaatste.
Een jaar later, in 1601, schilderde Caravaggio voor een andere Romeinse kapel het schilderij De kruisiging van Petrus, waarop drie arbeiders het kruis oprichten waaraan de oude apostel met het hoofd naar beneden is genageld. Meer over het ontstaan van het Martelaarschap leest u in het artikel op de Engelstalige Wikipedia, dat in het Engels is geschreven.
Waar hangt het origineel en hoe is het ontstaan?
Het origineel is gebleven op de plek waarvoor het werd geschilderd: in de Contarellikapel in de kerk San Luigi dei Francesi, de kerk van de Franse gemeenschap in Rome. Het doek meet 323 cm in de hoogte en 343 cm in de breedte.
Het hangt tegenover De roeping van Matteüs en naast het altaarstuk met de inspiratie van Matteüs; alle drie zijn door Caravaggio geschilderd. Het Martelaarschap werd als eerste in de kapel aangebracht, in juli 1600.
Strikt genomen kwam de opdracht niet van de kerk, maar van Caravaggio’s beschermheer, kardinaal Francesco Maria del Monte.
Het martelaarschap van Matteüs of een ander schilderij van Caravaggio?
Het martelaarschap van Matteüs is een kunstschilderij voor liefhebbers van grote taferelen met veel mensen, beweging en een scherp contrast tussen licht en donker.
Omdat het deel uitmaakt van een cyclus, hangen velen het naast het schilderij De roeping van Matteüs, dat in dezelfde kapel aan de tegenoverliggende muur hangt. Het derde deel van het verhaal is het staande schilderij De inspiratie van Matteüs, waarop een oude man in een oranje mantel zich over een tafel buigt en een engel hem van boven het evangelie dicteert.
Spreekt een menigte mensen in nachtelijk licht u aan, bekijk dan ook het Napolitaanse schilderij Zeven werken van barmhartigheid, waarop zich in een donkere straat onder Maria met het Kind alle zeven lichamelijke werken van barmhartigheid afspelen. Dit en de andere schilderijen van Caravaggio uit ons aanbod bekijkt u op de pagina Caravaggio.
Hoe schildert onze schilder het Martelaarschap van Matteüs?
Wij beginnen pas aan het schilderij wanneer u het bestelt, en schilderen het in olieverf op doek, laag voor laag. Bij zo’n vol tafereel verdeelt de schilder eerst alle figuren over de donkere ondergrond: de beul in het midden, de heilige op de treden, de vluchtende mensen en de engel op de wolk. Pas wanneer de verhoudingen tussen hen kloppen, gaat hij verder met de kleur.
Het licht leidt hij daarna zoals Caravaggio, van één kant en scherp, op de huid van de beul, op het witte gewaad en op de ruggen van de jongemannen op de voorgrond. De donkere partijen bouwt hij op in dunne lagen, zodat ze diep blijven en niet grauw worden. De meeste tijd besteedt hij aan de gezichten, omdat elk een ander gevoel toont, van afschuw tot verbijstering.
Een handgeschilderde reproductie heeft op het oppervlak penseelsporen die u van dichtbij ziet, terwijl het tafereel op een paar passen afstand tot één geheel samenvloeit. Zo’n olieverfschilderij laat ’s avonds, onder een spot of een wandlamp, zien waar Caravaggio op rekende voor een donkere kapel: de witte figuren lichten op uit het donker.
Welk formaat voor welke muur?
In het kort: alle 6 formaten zijn groot, dus horen ze op een brede muur boven de bank of de eettafel, bij de trap of in een ruimte met een hoog plafond, en niet boven een nachtkastje of in een smalle gang.
Wij schilderen Het martelaarschap van Matteüs in 6 bijna vierkante formaten (breedte x hoogte): 110 x 107, 130 x 117, 150 x 138, 175 x 161, 198 x 178 en 250 x 225 cm. Het formaat dat het dichtst bij het origineel ligt, is het grootste, 250 x 225 cm, dat nog altijd 93 cm smaller en 98 cm lager is dan het doek in Rome.
De formaten 110 x 107 en 130 x 117 cm passen mooi boven de bank, een ladekast of de eettafel. 150 x 138 en 175 x 161 cm vullen de hoofdmuur van een grotere woonkamer of een open woonruimte. 198 x 178 en 250 x 225 cm zijn bedoeld voor een echt grote muur: een trappenhuis, een galerie, een ontvangsthal, een bedrijfsruimte of een kamer met een hoog plafond.
Als schilderij voor de woonkamer is het het meest evenwichtig in 150 x 138 cm boven een lange bank.
Kan ik een ander formaat of een lijst bestellen?
Zeker. Bij een formaat naar uw wens passen wij de compositie zo aan dat de beul, de heilige en de engel met de palm heel blijven en dat de mensen aan de randen hun ruimte niet verliezen. Ook bij een andere verhouding van de zijden behoudt onze reproductie het licht dat de blik van de beul naar de engel leidt. Laat u ons weten welke breedte en hoogte u nodig hebt, dan antwoorden wij met de prijs en de doorlooptijd.
Wij versturen Matteüs opgerold, opgespannen op een houten spieraam of ingelijst. Voor het opspannen en de lijst zorgt onze lijstenmakerij in Slovenië, vanwaar al onze schilderijen op canvas op reis gaan. Het lijstprofiel voor Het martelaarschap van Matteüs kiest u in onze 3D-app – de app is uitsluitend bedoeld om een lijst te kiezen. Wilt u zien hoe het schilderij er op uw eigen muur uitziet, dan kan dat met onze aparte dienst, het voorbeeld op uw muur.
Bij een groot, donker tafereel past een eenvoudige lijst van donker hout of een breed lijstprofiel in oud goud.
Wanneer komt het schilderij aan en hoe ontvang ik het?
Wij beginnen te schilderen na de bevestiging van uw bestelling, en het Martelaarschap van Matteüs wordt binnen 15 tot 45 werkdagen verzonden. Daarvoor sturen wij u een foto van het voltooide schilderij, en wilt u iets veranderd zien, dan regelen wij dat vóór verzending. Wij leveren naar Nederland, België en de meeste EU-landen, zonder invoerrechten binnen de EU, en voor alle bestellingen geldt ons retourbeleid.
Door zijn formaat is dit een cadeau voor een bijzondere gelegenheid: voor iemand die Matthijs of Matthias heet, voor een liefhebber van de barok of voor een bedrijf met een grote ontvangsthal. Weet u niet welk formaat het juiste is, geef dan een cadeaubon en laat de ontvanger het formaat kiezen.
Veelgestelde vragen
Waar kan ik het origineel bekijken?
In de Contarellikapel in de kerk San Luigi dei Francesi in Rome, waar het sinds juli 1600 hangt.
Wat gebeurt er op het schilderij?
Een beul doodt de apostel Matteüs bij het altaar, de getuigen vluchten, en een engel reikt hem vanaf een wolk de palm van de martelaar aan.
Is dit een gedrukte reproductie op canvas?
Nee. U ontvangt een handgeschilderde kopie, gemaakt met penseel en olieverf.
Hoe groot is het origineel van Caravaggio?
Het is 323 cm hoog en 343 cm breed, dus groter dan ons grootste formaat van 250 x 225 cm.
Waarom zijn alle formaten zo groot?
Het tafereel telt veel figuren en gezichten, die in een klein formaat verloren zouden gaan, en daarom is het kleinste formaat 110 x 107 cm.
Past het in een slaapkamer?
Het hoort eerder in de woonkamer, de eetkamer, bij de trap of in een bedrijfsruimte met een grote muur dan in de slaapkamer.
Wie is de bebaarde man achter de beul?
Dat is het zelfportret van Caravaggio: de schilder plaatste zichzelf tussen de getuigen van het gebeuren.
Hoe lang duurt het schilderen?
Tussen 15 en 45 werkdagen, en de foto van het voltooide schilderij krijgt u vóór verzending.
- Onderwerp: een jonge beul met een zwaard staat boven de heilige Matteüs, die in een wit gewaad op de treden voor het altaar is gevallen; de getuigen vluchten, en een engel op een wolk reikt hem de palm aan.
- Origineel: 1599–1600, olieverf op doek, 323 x 343 cm, Contarellikapel, San Luigi dei Francesi, Rome.
- Onze versie: wij schilderen het met de hand in olieverf op doek, in 6 grote formaten van 110 x 107 tot 250 x 225 cm of op maat.
- Goed om te weten: de bebaarde man op de achtergrond achter de beul is Caravaggio zelf.









































