Beschrijving
Balletdanseressen in de coulissen toont vier danseressen die aan de zijkant van het toneel wachten: de eerste schikt met beide handen haar haar, de tweede staat met de handen op de rug, de derde leunt achterover met haar hand tegen het hoofd, en de vierde buigt zich rechtsonder naar voren. Het tafereel is van Edgar Degas en speelt zich af in de coulissen, niet op het toneel; als kunstschilderij leeft het van de houdingen, niet van een gebeurtenis. Bij ons ontstaat het als handgeschilderd schilderij in olieverf op doek, in zeven formaten of op uw maat, en vóór verzending ontvangt u een foto van het voltooide schilderij ter goedkeuring.
| Titel: | Balletdanseressen in de coulissen |
| Andere titels: | Danseressen in de coulissen · Ballet Dancers in the Wings · Danseuses dans les coulisses |
| Schilder: | Edgar Degas |
| Onze reproductie: | Met de hand geschilderd in olieverf op doek, 7 formaten van 50 x 60 cm tot 150 x 170 cm, op aanvraag op maat |
Balletdanseressen in de coulissen – Edgar Degas
Wat toont het schilderij?
Vier danseressen aan de zijkant van het toneel, vlak voor hun optreden of vlak erna. Wie ze zijn, staat nergens vermeld: Degas schilderde decennialang de lessen en de coulissen van het operagebouw en gaf zijn modellen bijna nooit een naam, dus noemen ook wij geen namen. Wat vaststaat, is de verhouding tussen hen: elk van hen gaat op in haar eigen bezigheid, hoewel ze binnen handbereik van elkaar staan.
Wat is er op het doek te zien?
Vier danseressen, geplaatst langs een diagonaal die van de linkerbovenhoek naar de rechterbenedenhoek loopt. Linksboven staat een danseres met geheven armen: ze schikt haar roodachtige haar, de ellebogen wijd uit elkaar, het gezicht verborgen. Naast haar staat een tweede, naar rechts gedraaid, met de handen op de rug en de blik omhoog; haar lijfje is blauw met een gele rand. Rechts van het midden leunt de derde achterover en legt haar hand tegen haar hoofd, de elleboog geheven als een dak. Rechtsonder buigt de vierde zich naar voren, zodat we vooral haar rug en de uitgespreide rok zien. De rokken zijn geelgroen, doorkruist met blauwe lijnen die geen omtrek zijn, maar korte streken over de stof. Achter hen staat een beschilderd decorstuk in groen en oker dat bomen zou kunnen voorstellen; door het midden loopt een donkere horizontale band die de danseressen van de achtergrond scheidt. De vloer is grijs en violet, zonder schaduw, zonder rand. De voeten zijn bloot of in lichte schoentjes, en nergens is een toneel te zien.
Waarom staan de danseressen in de coulissen en niet op het toneel?
Omdat het optreden Degas niet interesseerde. Hem ging het om de tijd vlak ervoor en vlak erna: het haar schikken, de spieren rekken, wachten, zich vervelen. In de coulissen houdt een lichaam zich anders dan op het toneel – het gewicht valt op één been, een hand gaat naar het hoofd, de rug buigt. Juist die houding probeert de schilder hier te vangen. Daarom is er in het tafereel geen publiek, geen voetlicht en geen gezicht dat naar ons kijkt; alle vier zijn in zichzelf gekeerd. Dit is geen ballet als voorstelling, maar ballet als werk.
De verf is in open, droge streken opgebracht die niet in elkaar overlopen. Geel en groen wisselen elkaar af in de rokken, en het blauw loopt er in dunne lijnen overheen, zodat de stof oogt als een net en niet als een vlak. Hier en daar schemert de grondlaag door de verf heen, en juist die openingen geven het tafereel lucht. De achtergrond is met opzet vaag: het decor is geschilderd als decor, niet als landschap, en vertelt de kijker meteen dat we achter het toneel zijn. Wie het schilderij van dichtbij bekijkt, ziet dat de omtrekken zijn gecorrigeerd – armen en schouders zijn verschoven en de oude lijn blijft zichtbaar onder de nieuwe. Degas liet de tekening open in plaats van haar uit te wissen.
Wat betekent het tafereel?
Het betekent vermoeidheid en paraatheid tegelijk. Vier lichamen met vier verschillende bezigheden, en geen ervan is een pose voor de kijker. Leest u het tafereel als groepsportret, dan klopt het niet, want geen enkele danseres kijkt naar een andere; leest u het als momentopname, dan klopt het meteen. Als impressionistisch schilderij is ook dit een ongewoon voorbeeld, want impressionisme staat meestal voor licht in de open lucht, terwijl we hier binnen zijn, zonder één enkele lichtbron. Het werk hangt daarom goed op een plek waar u een tafereel met beweging wilt, maar zonder drukte: een schilderij voor de woonkamer dat niet om aandacht vraagt, maar die gaandeweg verovert.
Wat we hier bewust niet vermelden: het jaar van ontstaan, de techniek van het origineel, de naam van de collectie en het inventarisnummer. Het tafereel is herkend, maar de registratie van de instelling is voor ons niet bereikbaar, dus nemen wij die gegevens niet uit tweede hand over. We vertellen wat op het doek te zien is.
Het motief in het werk van Degas
Danseressen in de coulissen en in de oefenzaal vormen bij Degas een terugkerende wereld, geen los tafereel. Het dichtst bij dit doek staan Danseressen in roze, waar dezelfde groepsopstelling in een warmere kleur is overgezet, De dansschool, waar hetzelfde moment zich onder het oog van de leraar afspeelt, en De repetitie, waar de ruimte breder is en er meer figuren zijn. Zoekt u een tafereel met één enkele danseres, kijk dan elders; hier gaat het om een groep die een krappe ruimte aan de zijkant van het toneel deelt.
Hoe wordt onze versie met de hand geschilderd?
Met penseel en olieverf, niet met een printer. De schilder werkt naar een voorbeeld in hoge resolutie en bouwt het oppervlak op zoals het origineel: het geel en groen in de rokken zet hij dikker op, de blauwe lijnen daaroverheen dunner en sneller, zodat de streken zichtbaar blijven. Een reproductie ontstaat bij ons telkens opnieuw en twee exemplaren zijn nooit helemaal gelijk, omdat een hand dezelfde streek geen twee keer herhaalt; elke handgeschilderde kopie heeft daarom iets eigens. Vóór verzending ontvangt u een foto van uw voltooide schilderij.
Welk formaat voor welke muur?
Weet u het niet, kies dan 80 x 90 cm. Het formaat is bijna vierkant en oogt daardoor anders dan een staande danseres: het vraagt om een muur met ruimte aan beide kanten. De formaten 50 x 60 en 60 x 70 cm passen in een gang, een entree of boven een smalle ladekast; 70 x 80, 80 x 90 en 90 x 100 cm horen boven een bank, een bed of een bureau en zijn de formaten die de meesten kiezen; 120 x 130 cm vult in zijn eentje een grote muur, en 150 x 170 cm is voor een trappenhuis of een hoge ruimte, waar grote schilderijen pas echt ademen. Omdat schilderijen voor aan de muur in dit formaat breder zijn dan ze op het scherm lijken, kunt u het formaat het best eerst met een papieren mal op de muur afmeten. Geen van de formaten is als kant-en-klaar product op voorraad – elk exemplaar wordt op bestelling geschilderd.
Formaat op maat, spieraam en lijst
Past geen van de zeven formaten bij uw muur, dan schilderen we het werk op uw maat en houden we de verhouding van het tafereel aan, zodat de groep heel blijft; dat is ons schilderij op maat. Al onze schilderijen op canvas leveren we opgespannen op een houten spieraam en klaar om op te hangen. Voor de lijst gebruikt u onze 3D-app: die toont op dit motief elk lijstprofiel uit ons aanbod, zodat u goud, zilver, zwart, wit en naturel hout kunt vergelijken voordat u kiest – de app is uitsluitend bedoeld om een lijst te kiezen. Wilt u zien hoe het schilderij er op uw eigen muur uitziet, dan kan dat met onze aparte dienst, het voorbeeld op uw muur.
Levering en garantie
Elk exemplaar wordt op bestelling geschilderd door onze schilders, dus reken op 15 tot 45 dagen, afhankelijk van het gekozen formaat. We versturen het opgespannen en goed beschermd voor transport, ingelijst als u een lijst hebt gekozen, naar Nederland, België en de meeste EU-landen, zonder invoerrechten binnen de EU. Vóór verzending ontvangt u een foto van het voltooide schilderij ter goedkeuring, en voor elke bestelling geldt ons retourbeleid. Het volledige aanbod vindt u op de pagina Edgar Degas, en de levensloop van de schilder beschrijft ons artikel over Edgar Degas.
Veelgestelde vragen
Hoeveel danseressen staan er op het schilderij?
Vier. Ze staan langs een diagonaal van de linkerbovenhoek naar de rechterbenedenhoek, elk met haar eigen bezigheid.
Waarom staan er geen jaartal en geen museum vermeld?
Omdat we de registratie van de instelling niet bij de bron konden lezen. Het tafereel is herkend, maar dat gegeven nemen we niet uit tweede hand over.
Is dit een gedrukte reproductie?
Nee. Het is een handgeschilderde reproductie, met olieverf op doek geschilderd; de penseelstreken zijn te zien en te voelen.
Welk formaat kies ik?
Voor de woonkamer meestal 80 x 90 cm, voor de gang 50 x 60 cm. De gids voor de formaten staat hierboven.
Kan ik een formaat bestellen dat niet in de lijst staat?
Ja, we schilderen op maat en houden daarbij de verhouding van het tafereel aan.
Hoe wordt het geleverd?
Opgespannen op een spieraam en ingelijst als u daarvoor hebt gekozen, binnen 15 tot 45 dagen nadat u de foto van het voltooide schilderij hebt goedgekeurd.
Is het een goed cadeau?
Ja, vooral voor iemand die danst of heeft gedanst. Omdat elk exemplaar op bestelling wordt geschilderd, houdt u rekening met de levertijd; wilt u de keuze aan de ontvanger overlaten, dan is er een cadeaubon.
- Onderwerp: vier danseressen in de coulissen, een diagonaal van linksboven naar rechtsonder, een beschilderd decorstuk op de achtergrond
- Origineel: Edgar Degas; jaartal, techniek, collectie en inventarisnummer staan er niet bij, omdat we ze niet bij de bron konden lezen
- Onze versie: met de hand geschilderd in olieverf op doek, zeven formaten van 50 x 60 tot 150 x 170 cm, opgespannen en desgewenst ingelijst
- Goed om te weten: geen van de vier danseressen kijkt naar de kijker – het tafereel bestaat uit vier mensen die elk op zichzelf zijn









































