Henri Rousseau: schilderstijl en bekendste werken

Henri Rousseau werd op 21 mei 1844 in Laval geboren en overleed op 2 september 1910 in Parijs. Hij is de bekendste autodidact in de geschiedenis van de moderne kunst: hij heeft nooit een academie bezocht, is nooit buiten Frankrijk geweest en schilderde toch de herkenbaarste oerwouden van de Europese schilderkunst. Elk werk dat hieronder aan bod komt, vindt u bij ons onder de handgeschilderde reproducties van Henri Rousseau, op bestelling geschilderd in olieverf op doek.

Stijl: naïeve kunst is het hoe, postimpressionisme het wanneer

Op onze pagina’s geven wij de stijl van Rousseau in twee delen aan — naïeve kunst (primitivisme), periode van het postimpressionisme — en dat onderscheid is geen haarkloverij. Het eerste deel zegt hoe hij schilderde; het tweede alleen wanneer. Het postimpressionisme is een periode, niet zijn stijl.

Concreet betekent naïeve kunst: scherpe contouren, kleur in vlakken, geen luchtperspectief en een schaal die het belang van een figuur volgt in plaats van de afstand. Dat is geen naïviteit en geen onvermogen, maar een consequent systeem, op elk doek volgens dezelfde regel toegepast.

Oerwouden, geschilderd zonder ooit een oerwoud te hebben gezien

Tijger in een tropische storm (Verrast!) (1891, National Gallery, Londen) is het eerste oerwoud van Rousseau: de regenstrepen lopen over het hele doek, de een na de ander geschilderd. De equatoriale jungle (1909, National Gallery of Art, Washington) drijft hetzelfde procedé tot het uiterste — tientallen verschillende tinten groen en vrijwel geen lucht.

De droom (1910, Museum of Modern Art, New York) is zijn laatste grote werk, voltooid in het jaar van zijn dood: een sofa, een naakte vrouw en rondom hen het oerwoud, belicht als een toneelscène. De bronnen van de schilder waren de kassen van de Jardin des Plantes, geïllustreerde boeken en opgezette dieren.

Buiten het oerwoud: Parijs, een bruiloft, sport

De helft van het oeuvre van Rousseau heeft niets met de tropen te maken, en juist die helft verwacht bijna niemand. De bruiloft (1905, Musée de l’Orangerie, Parijs) zet de bruiloftsgasten neer als op een groepsfoto, met een hond op de voorgrond en een vlakke achtergrond van bomen.

De voetballers (1908, Guggenheim Museum, New York) is een modern onderwerp, behandeld met dezelfde grammatica: vier figuren in gestreepte shirts, zwevend in de lucht. Gezicht op de Eiffeltoren en het Trocadéro (1896–1898, Pola Museum of Art, Hakone) toont daarentegen het Parijs dat hij werkelijk voor ogen had, geschilderd met dezelfde scherpte als het verzonnen woud.

Veelgestelde vragen

Wat is de schilderstijl van Rousseau?

Naïeve kunst, ook primitivisme genoemd. Op onze pagina’s geven wij die in twee delen aan — naïeve kunst (primitivisme), periode van het postimpressionisme — omdat het eerste deel zegt hoe hij schilderde en het tweede alleen wanneer.

Is het postimpressionisme zijn stijl?

Nee. Het postimpressionisme is een historische periode, niet zijn stijl. Rousseau exposeerde in dezelfde jaren als de postimpressionisten, maar deelt met hen werkwijze noch opleiding: hij was autodidact en heeft nooit een academie bezocht.

Waaraan herkent u Rousseau op het eerste gezicht?

Aan de scherpe contouren, de kleur in vlakken, het ontbreken van luchtperspectief en een schaal die het belang van een figuur volgt in plaats van de afstand. Dezelfde regel geldt op elk doek, tropisch en niet-tropisch.

Schilderde Rousseau ook niet-tropische onderwerpen?

Ja, en dat is ongeveer de helft van zijn oeuvre: portretten, familietaferelen, de buitenwijken en gezichten op Parijs. De bruiloft, De voetballers en Gezicht op de Eiffeltoren en het Trocadéro horen bij die helft.

Hoeveel werken van Rousseau zijn handgeschilderd verkrijgbaar?

Ja. In ons aanbod staan 44 schilderijen van Henri Rousseau, met de hand geschilderd in olieverf op doek, elk in zeven tot elf formaten afhankelijk van het werk, met prijzen vanaf € 124.

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *