Beschrijving
Liggende vrouw is een schilderij van Egon Schiele uit 1917: een vrouwelijk naakt op verfomfaaide witte lakens, van bovenaf gezien, tegen een effen goudgele achtergrond. Het origineel behoort tot de collectie van het Leopold Museum in Wenen, onder inventarisnummer 626, en hangt volgens de museumgegevens op de verdieping OG3; het meet 171 x 96 cm en is dus bijna twee keer zo breed als hoog. Bij ons ontstaat het als handgeschilderd olieverfschilderij op doek, in dertien formaten of op uw maat, en vóór verzending sturen wij u een foto van het voltooide schilderij ter goedkeuring.
| Titel: | Liggende vrouw |
| Andere titels: | Liegende Frau · Reclining Woman |
| Schilder: | Egon Schiele (1890–1918) |
| Jaar van ontstaan: | 1917; rechts in de onderste helft gesigneerd en gedateerd “EGON SCHIELE 1917” |
| Afmetingen van het origineel (breedte × hoogte): | 171 cm x 96 cm |
| Oorspronkelijke techniek: | Olieverf op doek |
| Stijl: | Expressionisme |
| Locatie: | Leopold Museum, Wenen (inventarisnummer 626), tentoongesteld op OG3 |
| Onze reproductie: | met de hand geschilderd in olieverf op doek, 13 formaten van 70 x 40 cm tot 210 x 120 cm of op maat |
Liggende vrouw – Egon Schiele
Wat is er op het schilderij te zien?
Een vrouw die op verfomfaaide witte lakens ligt, van bovenaf gezien. Het lichaam loopt diagonaal over het brede doek: het hoofd rechts, de voeten links. Het haar is donker, dik en krullend en vloeit uit over de stof; het gezicht is recht naar de kijker gekeerd, de lippen zijn rood, de blik is rustig en open. Eén arm is boven het hoofd geheven, met gespreide vingers, de andere ligt langs het lichaam, eveneens met gespreide vingers. De huid is bleek, bijna grijzig, omlijnd door een dunne donkerblauwe lijn die zonder onderbreking doorloopt; rood staat er alleen op een paar kleine plekken – een knie, een elleboog, de tenen en enkele accenten op het lichaam. Over de heupen is een laken getrokken. Buiten de lakens is de achtergrond effen en goudgeel, zonder voorwerpen en zonder enige aanwijzing voor een ruimte.
Wie stond er model voor dit schilderij?
Volgens de museumgegevens hoogstwaarschijnlijk Edith, de vrouw van de schilder. Het museum leidt dat af uit een tekening uit 1916 die als studie voor dit doek is ontstaan, en voegt eraan toe dat het hoofd later is veranderd. De gegevens beweren het dus niet met zekerheid, maar noemen een vermoeden en de reden ervoor; zo geven ook wij het door. Hoe Schiele Edith een jaar later schilderde, gekleed en rustig zittend, ziet u in Portret van de vrouw van de kunstenaar, Edith Schiele (zittend) uit 1918.
Waarom is de achtergrond leeg?
Omdat er niets in staat dat het tafereel verklaart. De museumbeschrijving zegt het ronduit: noch de onbestemde goudgele achtergrond noch het witte, geplooide laken biedt een verhalend kader. Er is geen kamer, geen meubel, geen raam. Wat overblijft, is een lichaam op een stuk stof, met daaromheen een kleurvlak. Juist daarom hangt het schilderij zo sterk af van de tekening: alles wat erop gebeurt, gebeurt in de omtrek en in de plooien.
Hoe is de compositie opgebouwd?
Symmetrischer dan het op het eerste gezicht lijkt. De museumbeschrijving spreekt van een blik van bovenaf, waarbij de houding van de gespreide benen zich spiegelt in de armen naast het hoofd, zodat het tafereel in twee tegengestelde, ongeveer even grote helften uiteenvalt. Wie dat eenmaal ziet, leest het schilderij anders: het tafereel ligt er niet toevallig verfomfaaid bij, maar is opgebouwd rond het midden, waar de stof over het lichaam ligt. De museumgegevens voegen eraan toe dat juist die stof de aandacht nog versterkt, in plaats van haar te temperen.
Waar staat de signatuur?
Rechts, in de onderste helft van het doek. De museumgegevens vermelden: rechts in de onderste helft gesigneerd en gedateerd “EGON SCHIELE 1917”. Op het doek staat de signatuur in een klein rechthoekig veld in okerkleur, zoals de schilder dat als kenmerk gebruikte; ze is dus niet over het schilderij heen geschreven, maar ingesloten in een kadertje bij de onderrand, waar u haar bij de eerste blik gemakkelijk over het hoofd ziet.
Is het formaat staand of liggend?
Liggend, en uitgesproken. De museumgegevens vermelden 171 x 96 cm, wat betekent dat het schilderij bijna twee keer zo breed is als hoog, en de museumbeschrijving zegt dat de schilder voor dit tafereel bewust het liggende formaat koos en het over de hele lengte benutte. Onze formaten volgen dat: ze zijn allemaal breder dan hoog, van 70 x 40 cm tot 210 x 120 cm. Voor de muur betekent dit dat het schilderij lengte zoekt en geen hoogte – boven de bank, boven het bed of boven een lage ladekast.
Kan ik het schilderij op het formaat van het origineel krijgen?
Ja, en desgewenst ook groter. Het origineel meet 171 x 96 cm; ons formaat 170 x 95 cm wijkt daar in elke richting één centimeter van af en komt in de hele reeks het dichtst in de buurt. Bij dit werk is het origineel voor ons aanbod niet te klein en niet te groot: boven dit formaat zijn er nog 180 x 102 cm, 190 x 110 cm en 210 x 120 cm, zodat u het schilderij ook groter dan het origineel kunt bestellen. Het origineel is volgens de museumgegevens met olieverf op doek geschilderd; ook onze reproductie ontstaat met olieverf op doek.
Waar komt het schilderij vandaan en waar is het nu?
De herkomstgegevens die deze pagina al eerder droeg, volgen direct hieronder en die laten wij letterlijk en ongewijzigd staan. Die overgenomen tekst beslaat het midden van de keten: de periode bij Bruno Grimschitz tussen 1939 en 1948 en de teruggave aan Frederick Knize in 1948. Het museum publiceert een langere keten. Daarvoor worden als eigenaren genoemd Karl Grünwald (Wenen), Richard Lanyi (Wenen), Otto Kranz (Wenen, vóór 1925) en Friedrich (Fritz) Wolff (Wenen en New York, van vóór 1928 tot 1939). Na de teruggave in 1948 was het schilderij vanaf 1949 in het bezit van Annie Knize in New York, en hier vermeldt het museum een gegeven dat onze overgenomen tekst niet heeft: het federale bureau voor monumentenzorg en het ministerie van onderwijs hebben geen uitvoervergunning afgegeven. Daarna volgen Fritz Kamm uit Zug in Zwitserland en de Weense kunsthandel Würthle, vervolgens Rudolf Leopold (Wenen, van vóór 1959 tot 1994) en in 1994 de Privatstiftung Leopold Museum. Het museum noemt ook bronnen, waaronder de catalogus van Nirenstein uit 1930 (p. 102, nr. 167) en het dossier van Sonja Niederacher van 16 mei 2011. Het werk bevindt zich nu in het Leopold Museum onder inventarisnummer 626 en is volgens de gegevens tentoongesteld; de hele Schiele-collectie van het museum wordt gepresenteerd op de pagina van het Leopold Museum over Egon Schiele.
Herkomst en teruggave
Tussen 1939 en 1948, dus in de nazitijd, was het schilderij in het bezit van de Weense kunsthistoricus Bruno Grimschitz. In 1948 werd het teruggegeven aan Frederick Knize in New York en later verkocht; nu bevindt het zich in het Leopold Museum in Wenen.
Welke plaats heeft dit werk in het oeuvre van Schiele?
Het hoort bij de late en grote doeken. Het ontstond in 1917, twee jaar na Huismuur aan de rivier en Levitatie (De blinden II) en zes jaar na De lyricus; alle drie de werken komen uit dezelfde collectie. In het voorjaar van 1918 was het werk te zien op de 49e tentoonstelling van de Weense Secession, waarvoor Schiele ook de affiche met de ronde tafel ontwierp; juist die tentoonstelling bracht hem zijn eerste grote financiële succes in Wenen, en enkele maanden later overleed de schilder. De hele selectie vindt u op de pagina Egon Schiele, en meer over het leven van de schilder in het artikel over Egon Schiele. Schiele was een jongere tijdgenoot van Gustav Klimt, en de Weense Secession was het milieu waaruit hij voortkwam; het Weense expressionisme is de stroming die hij mee vormgaf, en de Oostenrijkse kunst uit die periode wordt nog altijd door die twee namen bekeken. Als expressionistisch schilderij is dit een van zijn grootste en bekendste doeken.
Hoe wordt onze versie van Liggende vrouw met de hand geschilderd?
Elk doek wordt door een schilder in olieverf geschilderd, streek voor streek; het is geen machinaal drukwerk – onder het penseel ontstaat een handgeschilderde kopie, speciaal voor uw bestelling gemaakt. Bij dit motief zijn drie plekken het moeilijkst. De eerste zijn de lakens: een groot wit vlak dat wit moet blijven en toch geleed, anders zakt het midden van het schilderij in tot een egale lichte vlek. De tweede is de omtrek van het lichaam, één enkele donkere lijn die van de voeten tot het hoofd loopt; als die lijn hapert of dubbel wordt, verliest het schilderij zijn spanning. De derde is de goudgele achtergrond, die egaal moet zijn maar niet glad als lak – de richting van het penseel blijft erin zichtbaar. Is het werk voltooid, dan fotograferen wij het en sturen u de foto van het voltooide schilderij ter goedkeuring; pas daarna wordt het verzonden. Als reproductie op canvas wordt het schilderij opgespannen op een houten spieraam en klaar om op te hangen geleverd.
Welk formaat voor welke muur?
Kort antwoord: dit motief vraagt om lengte, niet om hoogte. Boven de bank of boven het bed komen 150 x 85 cm en 170 x 95 cm mooi uit, voor een kleinere muur volstaan 90 x 50 cm en 100 x 55 cm, en voor een grote ruimte zijn er 180 x 102 cm, 190 x 110 cm en 210 x 120 cm. Ons kleinste formaat is 70 x 40 cm. Als kunstschilderij op groot formaat heeft het afstand nodig: de plooien van de lakens en de omtrek van het lichaam vallen pas op een paar meter afstand samen, van dichtbij ziet u vooral de tekening.
Hoe bestel ik een formaat op maat, een spieraam en een lijst?
Past geen van de dertien formaten bij uw muur, dan schilderen wij het schilderij op maat. Het doek is opgespannen op een houten spieraam. Voor de lijst gebruikt u onze 3D-app: die toont het schilderij niet op uw muur – de app is uitsluitend bedoeld om een lijst te kiezen. De lijst kiest u apart en hoort niet verplicht bij de bestelling.
Hoe verloopt de levering en wat garanderen wij?
Wij schilderen het schilderij op bestelling en leveren het naar Nederland, België en de meeste EU-landen: in totaal Slovenië en vijftien andere landen van de Europese Unie. Vóór verzending sturen wij u een foto van het voltooide schilderij ter goedkeuring; bent u niet tevreden met het resultaat, dan passen wij het aan of schilderen het opnieuw. Omdat al onze schilderijen op canvas afzonderlijk ontstaan, verschilt de doorlooptijd naar formaat en naar de drukte bij onze schilders op dat moment.
Veelgestelde vragen
Waar hangt het origineel?
In het Leopold Museum in Wenen, inventarisnummer 626; volgens de museumgegevens tentoongesteld op OG3.
Wie stond er model?
Volgens de museumgegevens hoogstwaarschijnlijk Edith Schiele; het hoofd is later veranderd.
Hoe is het werk gesigneerd?
Rechts in de onderste helft, met de signatuur en het jaartal “EGON SCHIELE 1917”.
Hoe groot is het oorspronkelijke doek?
171 x 96 cm, dus bijna twee keer zo breed als hoog.
Welk formaat van ons ligt het dichtst bij het origineel?
170 x 95 cm; het wijkt in elke richting één centimeter van het origineel af.
Kan ik het schilderij groter dan het origineel krijgen?
Ja; het grootste formaat is 210 x 120 cm.
Is dit een gedrukte reproductie?
Nee. Elk doek wordt door een schilder met de hand in olieverf geschilderd.
Wanneer is het werk ontstaan?
In 1917, een jaar voor de dood van de schilder.
Hoe wordt het schilderij geleverd?
Opgespannen op een houten spieraam en beschermend verpakt; een lijst is optioneel.
Is het origineel te koop?
Nee; het behoort tot de collectie van het Leopold Museum en is niet op de markt.
Is het schilderij een goed cadeau?
Ja; twijfelt u over het formaat, dan is er een cadeaubon.
- Onderwerp: een vrouwelijk naakt op witte lakens, van bovenaf gezien, tegen een effen goudgele achtergrond.
- Origineel: 1917, olieverf op doek, 171 x 96 cm, rechts in de onderste helft gesigneerd, Leopold Museum, Wenen, inventarisnummer 626.
- Onze versie: handgeschilderd olieverfschilderij op doek, 13 formaten of op maat.
- Goed om te weten: ons formaat 170 x 95 cm wijkt in elke richting één centimeter van het origineel af.









































