Beschrijving
| Titel: | De slangenbezweerster |
| Andere titels: | La Charmeuse de serpents (oorspronkelijke Franse titel), The Snake Charmer |
| Schilder: | Henri Rousseau (1844–1910) |
| Jaar van ontstaan: | 1907, zoals het museum het dateert |
| Afmetingen van het origineel: | 189,5 cm x 167 cm |
| Oorspronkelijke techniek: | olieverf op doek |
| Stijl: | naïeve kunst (primitivisme), Parijs na het impressionisme |
| Locatie: | Musée d’Orsay, Parijs (inventarisnummer RF 1937 7) |
| Onze reproductie: | handgeschilderd in olieverf op canvas, tien formaten of op maat |
De slangenbezweerster – Henri Rousseau
De slangenbezweerster is een nachtelijk jungletafereel en een van de grootste doeken van deze schilder. Het donkere silhouet van een vrouw met een fluit staat midden in het struikgewas, met naast haar slangen, een vogel en een bleke maan. Het origineel bevindt zich in het Musée d’Orsay in Parijs onder inventarisnummer RF 1937 7; het museum dateert het op 1907 en vermeldt een hoogte van 167 cm en een breedte van 189,5 cm. Bij ons ontstaat het als handgeschilderde reproductie in olieverf op canvas, in tien formaten van 70 x 59 cm tot 140 x 120 cm of op uw maat. Voordat wij het schilderij verzenden, sturen wij u een foto van het voltooide doek ter goedkeuring.
Wat is er op het doek te zien?
De vrouw staat midden in het struikgewas, met het gezicht naar de kijker, en speelt op een dwarsfluit. Het lichaam is geschilderd als een bijna volmaakt silhouet: uit het donker licht alleen het wit van de ogen op. Een slang kronkelt over haar schouder, een tweede rijst in een boog op uit het gras, een derde ligt langs een tak. Langs de linkeronderrand stapt een grote vogel met een lange snavel; daarachter loopt een strook water, en boven het water staat een donkere wand van bos. Hoog links hangt een bleke maan. Alles wat hier genoemd is, staat ook in de beschrijving van wat het werk voorstelt: vrouw, fluit, slang, vogel, maan, waterloop, riet en landschap. Een nachtelijke scène vol lichamen en patronen toont De droom.
Waarom zijn de afmetingen bij dit werk gecorrigeerd?
Omdat ze waren omgedraaid. Onze tabel vermeldt de afmetingen in de volgorde breedte x hoogte, en tot nu toe stond bij dit werk 167 x 189 cm, wat smaller dan hoog betekent, dus een staand doek. Het museum vermeldt het omgekeerde: hoogte 167 cm, breedte 189,5 cm. Het doek is dus liggend, breder dan hoog. Dat de fout in de volgorde zat en niet in de getallen, bevestigt ook het aanbod zelf: alle formaten van dit schilderij zijn liggend, van 70 x 59 tot 140 x 120 cm. De tabel sprak dus de schets ernaast tegen; nu vermeldt ze 189,5 x 167 cm, zoals uit de beschrijving van het museum volgt.
Waarom draagt het silhouet het hele tafereel?
Omdat de hoofdfiguur bijna geen innerlijke tekening heeft. Alles wat haar bepaalt, is de omtrek – schouders, heupen, armen die naar de fluit zijn geheven – en twee lichte punten: de ogen. Daardoor houdt het tafereel ook van een afstand stand: het silhouet is een teken, geen portret. Dat is zeldzaam onder de junglestukken van deze schilder, waarin anders elk blad apart is getekend en geen enkele vorm aan alleen de omtrek wordt overgelaten. Hier ligt het hele gewicht van het tafereel op één donker vlak.
Hoe verschilt de nachtelijke jungle van de jungle bij dag?
De bleke maan, de grijsgroene lucht en het water zonder glans plaatsen het tafereel in de schemering, en dat onderscheidt het van de andere jungles van deze schilder. Het doek Tijger in een tropische storm (Verrast!) krijgt zijn richting en zijn licht van de storm, en elders bij deze schilder is het struikgewas verlicht en open. Bij De slangenbezweerster opent de begroeiing zich niet, maar sluit ze zich om de figuur en houdt ze haar op haar plaats. Het kleurengamma is smaller: donkergroen, zwart, crème en één enkele roze streek bij de vogel.
Wat betekent het schilderij?
Het tafereel verklaart niet wie de vrouw is en waarom ze speelt. De slangen wijken niet en vallen niet aan; de vogel vlucht niet; de maan verlicht niets. Het geheel komt over als een ritueel dat al begon voordat de kijker kwam en dat doorgaat nadat hij is vertrokken. Sommige kijkers zien er een beeld in van harmonie tussen mens en dier, anderen een stille dreiging, die juist sterker is omdat ze niet gebeurt. Het schilderij kiest voor geen van beide, en juist daarin ligt zijn kracht. Een directer gevecht toont In een tropisch woud: strijd tussen tijger en stier.
Hoe kwam het schilderij in het museum?
Het museum vermeldt dat het werk in 1936 als legaat van Jacques Doucet in de collectie kwam en in de inventaris is ingeschreven onder nummer RF 1937 7. Dat is het volledige gegeven over de weg van het doek dat de instelling publiceert: geen opsomming van eerdere eigenaren en geen verkoopgeschiedenis. Daarom vermelden ook wij niets anders. Het museum publiceert ook de afmetingen van de lijst, die 195 cm hoog, 218 cm breed en 10 cm diep is, en dat laat zien hoeveel muur het origineel in werkelijkheid inneemt.
Wat betekent naïeve kunst bij dit werk?
Naïeve kunst is de naam voor de schilderkunst van autodidacten, die niet aan een academie waren opgeleid en zich niet hielden aan de academische regels over perspectief, schaduw en anatomie. Bij dit doek ziet u dat aan de begroeiing zonder luchtperspectief en aan de figuur, die is opgebouwd uit een omtrek in plaats van uit modellering. Rousseau was douanebeambte en begon pas serieus te schilderen toen hij in de veertig was. De aanduiding naïeve kunst betekent dus geen onwetendheid, maar een stijl die u in één oogopslag herkent. Meer over de loopbaan van de schilder leest u in ons artikel over de schilder.
Hoe wordt uw doek bij ons gemaakt?
Wij beginnen pas aan het doek na uw bestelling, en onze schilders schilderen het met de hand. De olieverf wordt in lagen aangebracht, van de lucht en het water naar de begroeiing en als laatste naar de figuur. Bij dit motief is juist het silhouet het moeilijkst: is de omtrek ook maar een beetje te zacht, dan verliest de figuur de scherpte waarop het hele tafereel rust. Het is geen drukwerk en er wordt geen verf machinaal aangebracht; een met de hand geschilderd doek onderscheidt zich al bij aanraking van drukwerk, want de penseelvoering is zichtbaar en voelbaar. Wij spannen het doek op een houten spieraam. Ons hele aanbod van deze schilder vindt u op de pagina Henri Rousseau.
Welk formaat voor welke muur?
Er zijn tien formaten: 70 x 59, 70 x 65, 80 x 68, 90 x 78, 100 x 85, 105 x 96, 115 x 97, 120 x 105, 130 x 110 en 140 x 120 cm. Omdat het een liggend doek is, heeft het een brede, ononderbroken wand nodig: boven de bank, boven een ladekast of in de eetkamer. Voor de woonkamer is 120 x 105 cm of groter de meest gekozen maat. Onder 90 x 78 cm beginnen het gebladerte en de slangen samen te vloeien tot een donker vlak en verliest het silhouet de omgeving die het bepaalt. Omdat het origineel 189,5 cm breed is, haalt geen van onze formaten zijn grootte; het grootste is ongeveer drie kwart van zijn breedte.
Hoe bestel ik een formaat op maat, spieraam en lijst?
Een formaat op maat bestelt u via de pagina schilderij laten maken, waar u de gewenste breedte en hoogte invult. Bij dit motief is de verhouding van de zijden belangrijk: de figuur staat iets links van het midden, en het water en de maan hebben naast haar ruimte nodig, dus gaat bij een formaat dat het vierkant nadert juist die indeling verloren. Bij afwijkende maten stellen wij voor de verhouding te behouden en alleen de grootte aan te passen. Het doek is altijd opgespannen op een houten spieraam. De lijst is niet bij de prijs inbegrepen; u kiest die apart.
Hoe verloopt de levering en wat garanderen wij?
Wij leveren naar Nederland, België en de meeste EU-landen. Het doek reist opgerold in een stevige koker of opgespannen op het spieraam, afhankelijk van het formaat, altijd in een beschermende verpakking. Wij garanderen dat elk schilderij van ons met de hand is geschilderd en dat u de foto van het voltooide schilderij vóór verzending te zien krijgt; is er op de foto iets niet naar uw wens, dan passen wij het aan zolang het doek nog in onze werkplaats is. De doorlooptijd hangt af van het formaat en wij bevestigen die bij uw bestelling.
Veelgestelde vragen
Waar bevindt het origineel zich nu?
In het Musée d’Orsay in Parijs, onder inventarisnummer RF 1937 7. Het museum vermeldt olieverf op doek, een hoogte van 167 cm en een breedte van 189,5 cm.
In welk jaar is het schilderij ontstaan?
Het museum dateert het op 1907, met één enkel jaartal, zonder periode en zonder voorbehoud.
Waarom zijn de afmetingen gecorrigeerd?
Omdat de volgorde was omgedraaid. Het doek is liggend: breedte 189,5 cm, hoogte 167 cm.
Haalt een van de formaten de grootte van het origineel?
Nee. Het grootste formaat in ons aanbod is 140 x 120 cm, en het origineel is 189,5 cm breed.
Is dit een gedrukte reproductie?
Nee. Elk doek wordt met de hand geschilderd, in olieverf, op bestelling. De penseelvoering is zichtbaar en voelbaar, en dat kan drukwerk niet nabootsen.
Welk formaat kies ik?
Voor de woonkamer 120 x 105 cm of groter, voor een smallere wand 100 x 85 cm. Een liggend formaat heeft breedte nodig, geen hoogte.
Kan ik een formaat bestellen dat niet in de lijst staat?
Ja, formaten op maat maken wij zonder toeslag voor de afwijkende maat. Wij raden aan de verhouding van de zijden te behouden.
Hoe kwam het werk in het museum?
Als legaat van Jacques Doucet in 1936; in de inventaris is het ingeschreven onder RF 1937 7. Andere gegevens publiceert het museum niet.
Wat stelt het schilderij voor?
Een vrouw met een fluit, slangen, een vogel, de maan, een waterloop, riet en een landschap – precies dat staat ook in de beschrijving van het werk.
Hoe wordt het schilderij geleverd?
Opgerold in een koker of opgespannen op het spieraam, als traceerbare zending. De doorlooptijd bevestigen wij bij uw bestelling.
Is het schilderij geschikt als cadeau?
Het motief is rustig en donker, dus past het in een ruimte waar u geen luidruchtig schilderij wilt. Wilt u de keuze aan de ontvanger overlaten, dan is er een cadeaubon.
- Onderwerp: het donkere silhouet van een vrouw met een fluit, slangen, een vogel en de maan boven het water
- Origineel: 1907, olieverf op doek, hoogte 167 cm en breedte 189,5 cm, Musée d’Orsay, Parijs, inventarisnummer RF 1937 7
- Onze versie: handgeschilderd in olieverf, tien formaten van 70 x 59 tot 140 x 120 cm of op maat
- Gecorrigeerd: de afmetingen waren omgedraaid en toonden het doek als staand; het werk is liggend









































