Beschrijving
Paul Gauguin – Haar naam was Vairaumati – handgeschilderde reproductie
In het Tahitiaanse verhaal is Vairaumati niet de dochter van de god, maar zijn vrouw. Dat verschil zit al in de titel van dit schilderij, Haar naam was Vairaumati (Frans: Son nom est Vaïraumati). Het doek ontstond in 1892 op Tahiti, olieverf op doek, 68 × 91 cm (breedte × hoogte, staand formaat), en bevindt zich in het Poesjkinmuseum voor Beeldende Kunsten in Moskou; daarvoor maakte het deel uit van de collectie van Sergej Sjtsjoekin. Bij ons ontstaat het opnieuw onder het penseel: een handgeschilderde reproductie, olieverf op doek, zonder drukwerk. Het museum vermeldt het werk onder inventarisnummer Ж-3266.
Oro is niet haar vader, maar haar man
Volgens de overlevering was Vairaumati de dochter van Ta’ata, de eerste mens. De god Oro maakte een regenboog, daalde daarlangs af naar de aarde en nam haar tot vrouw; zij schonk hem een zoon, Hoa-tabu-i-te-ra’i, die een groot heerser werd, en het genootschap van de arioi voert zijn oorsprong terug op deze verbintenis. Vader en echtgenoot zijn dus twee verschillende personen, en Oro is de tweede van hen. Het verwisselen van die twee is een oude fout, die u in menige beschrijving van dit schilderij aantreft – ook in onze eerdere.
De titel staat op het doek zelf
Onderaan in het midden staat in het handschrift van de schilder “Vaïraumati tei oa” – haar naam is Vairaumati. In de linkerbenedenhoek staan de signatuur Paul Gauguin, het jaartal 92 en het woord Tahiti. De titel is dus geen aanduiding van het museum, maar een deel van het schilderij. De vrouw zit op een blauwe pareo met witte bloemen, achter haar rijst een donker, gesneden afgodsbeeld op, en aan haar voeten staat een witte vogel met een hagedis in zijn klauwen; wat dit tafereel betekent, staat niet vast, en dat presenteren wij ook niet als feit.
De weg naar Moskou
Het schilderij bleef eerst bij de familie van de schilder en kwam daarna bij de Parijse kunsthandelaar Ambroise Vollard. Van hem kocht de Moskouse verzamelaar Sergej Sjtsjoekin het in 1904. Na de revolutie werd het in 1918 genationaliseerd en ging het over naar het Eerste Museum voor Nieuwe Westerse Schilderkunst, en sinds 1948 bevindt het zich in het Poesjkinmuseum. Tussen het Tahitiaanse doek en de Moskouse muur lagen dus twaalf jaar.
Een handgeschilderde reproductie voor uw huis
Het staande formaat en het diepe blauw van de pareo maken dit schilderij geschikt voor een smalle muur waar men dichtbij staat – naast een deur, in de hal, aan het eind van een gang. Wij schilderen het in acht formaten; 68 × 91 cm is precies het formaat van het origineel, en voor een grotere muur wordt vaak 90 × 120 cm gekozen. Uit hetzelfde jaar 1892 stamt De geest van de doden kijkt toe (Manao tupapau) – opnieuw Tahitiaanse overlevering, maar als angst in plaats van als stamboom; Arearea (Vrolijkheid) toont dezelfde vlakke kleur zonder verhaal, en Drie Tahitiaanse vrouwen is ons andere schilderij dat langs dezelfde weg van particuliere collecties in Rusland belandde.
- Onderwerp: Haar naam was Vairaumati (Vaïraumati tei oa), Paul Gauguin, 1892, Tahiti
- Techniek: handgeschilderd schilderij op doek, olieverf op doek, een reproductie – nooit gedrukt
- Origineel: olieverf op doek, 68 × 91 cm, Poesjkinmuseum voor Beeldende Kunsten, Moskou, voorheen collectie Sergej Sjtsjoekin
- Goed om te weten: Oro is niet de vader van Vairaumati, maar haar man – haar vader is Ta’ata, de eerste mens









































