Beschrijving
De waterlelievijver is een doek dat Claude Monet in 1919 schilderde: twee keer zo breed als hoog, zonder lucht en zonder oever, alleen het wateroppervlak met waterleliebladeren en bloemen. Het origineel meet 201 x 100,4 cm, is olieverf op doek en is rechtsonder gesigneerd en gedateerd “Claude Monet 1919”. De catalogus van het werk van de schilder vermeldt het onder nummer 1890 en plaatst het in een particuliere collectie, niet in een museum. Wij maken er een handgeschilderde reproductie van in olieverf op doek, in het formaat 201 x 100 cm, even breed als het origineel en 4 mm lager, of op uw maat; vóór verzending ontvangt u een foto van het voltooide schilderij ter goedkeuring.
| Titel: | De waterlelievijver |
| Andere titels: | Le Bassin aux nymphéas · The Water-Lily Pond · Der Seerosenteich |
| Schilder: | Claude Monet (1840–1926) |
| Jaar van ontstaan: | 1919, gesigneerd “Claude Monet 1919” rechtsonder |
| Afmetingen van het origineel: | 201 cm x 100,4 cm (de catalogus noemt het formaat 200 x 100 cm) |
| Oorspronkelijke techniek: | Olieverf op doek |
| Stijl: | Impressionisme |
| Locatie: | Particuliere collectie – niet in een openbare collectie en niet tentoongesteld (catalogus Wildenstein, nr. 1890) |
| Onze reproductie: | Met de hand geschilderd in olieverf op doek, formaat 201 x 100 cm of op maat |
De waterlelievijver – Claude Monet
Wat is er op het doek te zien?
Het doek is uitgesproken liggend, twee keer zo lang als hoog, en er staat geen lucht, geen oever en geen horizon op. Te zien is uitsluitend het wateroppervlak, van bovenaf gezien. De grondkleur is olijfgroen, dat hier en daar overgaat in geelgroen, en onderaan in het midden opent zich een brede blauwviolette baan dieper water. De waterleliebladeren liggen in losse, horizontale eilanden. Linksboven ligt een dicht eiland met scharlaken en rode bloemen, linksonder een grote groep brede, geelgroene bladeren met enkele roze bloemen, en langs de rechterrand schikken de bladeren zich in twee of drie banen, waartussen hier en daar een roze bloem oplicht. Bovenaan in het midden, iets naar rechts, daalt vanaf de bovenrand een donkerdere verticale weerspiegeling van de bomen op de oever – de enige verticale lijn in de hele scène. Tussen de eilanden blijft open water over, geschilderd in lange, dunne horizontale streken. Rechtsonder is het doek in geel gesigneerd.
Waar en wanneer is het tafereel ontstaan?
In Giverny, in de eigen watertuin van de schilder, in 1919. Het jaartal is niet geraden: het doek is rechtsonder gesigneerd en gedateerd, en de catalogus van het werk van de schilder geeft de signatuur precies weer zoals die op het doek staat – “Claude Monet 1919”. Het is een laat werk. Monet was toen negenenzeventig en werkte aan grote formaten die uiteindelijk tot de wanddecoraties leidden. Juist daarom staan er op dit doek geen brug en geen oever meer: het motief is teruggebracht tot wat de schilder zag wanneer hij recht naar beneden in het water keek. Een impressionistisch schilderij met zo’n motief ontstond aan de vijver zelf, niet in het atelier naar een schets; het licht op het water verandert te snel om het uit het geheugen op te roepen.
Waarom is dit doek belangrijk?
Vanwege het formaat. De verhouding twee op één was geen vanzelfsprekendheid – het is de maat die Monet gebruikte voor een groep doeken waaruit de grote wanddecoraties zijn voortgekomen. De catalogus tekent bij dit werk uitdrukkelijk aan dat de kenmerken van het vorige doek zich vanaf dit schilderij herhalen op een formaat van één bij twee meter. Dit doek is dus een van de eerste in deze reeks en staat op de overgang tussen een schilderij aan de muur en een schilderij dat zelf de muur wordt. Kunst aan de muur met zo’n verhouding vraagt een andere manier van kijken: het geheel is niet in één keer te overzien, dus reist het oog over het doek en blijft het hangen bij de bloemen.
Wat betekent het tafereel?
Het tafereel is opgebouwd uit twee tegengestelde richtingen. De bladeren liggen horizontaal en trekken de blik over de breedte; één enkele verticale weerspiegeling van de bomen onderbreekt die beweging en verdeelt het water in tweeën. Omdat er geen lucht en geen horizon is, verliest de kijker zijn gewone houvast – hij weet niet hoe ver het water is en hoe diep. De weerspiegeling is het enige wat vertelt dat er boven het water überhaupt iets bestaat, en juist daarom werkt ze sterker dan van zo’n zachte streek te verwachten is. Een olieverfschilderij met zo’n evenwicht is niet leeg, ook al staat er letterlijk niets anders op dan water.
De weg van het werk volgens de catalogus
De herkomstgegevens geven wij weer zoals ze zijn vastgelegd, zonder aanvullingen. In november 1919, dus nog in het jaar waarin het ontstond, kocht de galerie Bernheim-Jeune het doek van Monet. In januari 1921 hadden Bernheim-Jeune en Durand-Ruel het samen in bezit, in 1922 Durand-Ruel alleen. Daarna vermeldt de catalogus het bij Jean d’Alayer in Parijs, bij Sam Salz in New York en omstreeks 1968 bij het echtpaar Norton Simon in Los Angeles. Hun collectie werd op 5 mei 1971 geveild bij Parke Bernet in New York, waar het werk onder nummer 41 werd verkocht; vanaf dat moment vermeldt de catalogus het alleen nog als particuliere collectie. Wie het nu bezit, is niet openbaar vastgelegd, en dat beweren wij dan ook niet. Het werk is drie keer tentoongesteld: bij Bernheim-Jeune in Parijs in 1921, op de tentoonstelling Art and Science in Gardens in het Carnegie Institute in Pittsburgh in 1922 en bij Durand-Ruel in New York in 1924. Het volledige deel van de catalogus is openbaar toegankelijk in gedigitaliseerde vorm, op de pagina waar deze beschrijving staat.
Dit motief onder de waterlelieschilderijen en in ons aanbod
Dezelfde vijver, in andere uitsneden en formaten, vindt u bij ons in meerdere versies. In een vierkant formaat is er Waterlelies, in een liggend formaat met weerspiegelde wolken Waterlelies I. Staat er ook architectuur in de scène, dan wordt het De waterlelievijver (Japanse brug), en een nog bredere en nog verder opgeloste uitsnede van hetzelfde thema is Waterlelies, groene weerspiegelingen. Omdat het origineel van dit werk niet in een museum hangt, is het goed om te weten dat u een doek uit hetzelfde jaar wel in het echt kunt zien: het Metropolitan Museum of Art in New York bezit Waterlelies uit 1919, olieverf op doek van 200 x 101 cm, tentoongesteld in zaal 822. Hetzelfde jaar, dezelfde verhouding en één enkele centimeter verschil. Monets eigen bloementuin in Giverny, met rijen paarse irissen die naar het huis leiden, is De tuin van de kunstenaar in Giverny.
Hoe wordt onze versie van De waterlelievijver met de hand geschilderd?
Dit is een schilderij op canvas dat met penseel en olieverf ontstaat, niet met een printer. Bij dit motief is de volgorde wezenlijk. De schilder begint met het basisvlak van het water – een olijfgroene en blauwviolette ondergrond die in lange horizontale streken over de hele breedte loopt. Pas als die droog is, komt de verticale weerspiegeling van de bomen, die zacht moet blijven en nooit scherp; zodra ze een rand krijgt, wordt ze een voorwerp en verliest het tafereel zijn diepte. De waterleliebladeren komen als laatste en zijn het dikst aangebracht, in platte toetsen die een kleine schaduw op het doek werpen. De bloemen komen helemaal op het eind, en het zijn er weinig: zijn het er te veel, dan wordt het doek decoratief. Omdat het handwerk is, verschilt elk exemplaar een beetje en is elke handgeschilderde kopie uniek.
Welk formaat voor welke muur?
Het formaat is panoramisch en vraagt om een lange, ononderbroken muur – boven een bank, boven het bed of boven een lage ladekast. Omdat het schilderij laag is, komt het beter uit als het iets lager hangt, op ooghoogte van iemand die zit. De formaten 80 x 40 cm en 90 x 45 cm passen boven een smaller bed of als horizontaal accent in de hal. 100 x 50 cm en 120 x 60 cm zijn gebruikelijk boven een tweezitsbank, 140 x 70 cm en 160 x 80 cm boven een driezitsbank. 180 x 90 cm vraagt al een lege muur. Het formaat 201 x 100 cm is even breed als het origineel en 4 mm lager en staat in ons vaste aanbod, wat bij een werk van deze breedte niet vaak voorkomt. Omdat het kleurenpalet warm en aards is, brengt zo’n schilderij rust in de ruimte en past het goed bij hout.
Op welke hoogte hangt u het schilderij? Het midden van het doek op 145 tot 150 cm van de vloer, en boven een bank 20 tot 30 cm boven de rugleuning. Bij dit motief is iets te laag beter dan te hoog.
Formaat op maat, spieraam en lijst
Past geen van de genoemde formaten, dan schilderen wij het werk in een formaat dat u zelf bepaalt – geef ons de breedte en de hoogte door, dan laten wij u de prijs en de doorlooptijd weten. Een reproductie op maat is bij ons heel gewoon. Wij raden aan de verhouding van de zijden aan te houden: wordt het doek smaller en meer vierkant, dan worden de eilanden van bladeren samengedrukt en verdwijnt de lange reis van de blik over de breedte. Het doek is opgespannen op een houten spieraam en de zijkanten zijn beschilderd, zodat het er ook zonder lijst niet onaf uitziet. Voor de lijst gebruikt u onze 3D-app – die is uitsluitend bedoeld om een lijst te kiezen en toont het schilderij niet in uw ruimte. Wilt u zien hoe het schilderij er op uw eigen muur uitziet, dan kan dat met onze aparte dienst, het voorbeeld op uw muur.
Levering en garantie
Het schilderij wordt op bestelling geschilderd door onze schilders, dus is de doorlooptijd 15 tot 45 dagen, bij grotere formaten dichter bij de bovengrens. Wij versturen het opgespannen op een houten spieraam, verpakt in beschermfolie en in een stevige verpakking, en ingelijst als u een lijst hebt gekozen. Vóór verzending ontvangt u een foto van het voltooide schilderij ter goedkeuring; klopt er iets niet, dan passen wij het aan zolang het schilderij nog bij ons is. Voor elke bestelling geldt ons retourbeleid. Andere motieven van Monet vindt u op de pagina Claude Monet, en over de schilder en het kiezen van motieven schrijven wij op ons blog.
Kiest u het schilderij niet voor uzelf en weet u niet welk formaat het juiste is, dan is er een cadeaubon: de ontvanger kiest zelf het formaat en het motief.
Veelgestelde vragen
Waar is het origineel?
Niet in een museum. De catalogus van het werk van de schilder plaatst het in een particuliere collectie; voor het laatst werd het openbaar vastgelegd in 1971, bij de veiling van de collectie Norton Simon bij Parke Bernet in New York.
Uit welk jaar is het schilderij?
Uit 1919: zo is het rechtsonder gesigneerd en gedateerd. Het behoort tot Monets late, grote doeken van de watertuin.
Waarom schilderde Monet waterlelies?
Omdat de vijver zijn eigen schepping was: van 1899 tot zijn dood in 1926 schilderde hij de watertuin in Giverny zo’n 250 keer, op zoek naar het wisselende licht op het water.
Waar schilderde Monet de waterlelies?
In zijn eigen watertuin in Giverny in Normandië, bij de vijver die hij aan de overkant van de weg voor zijn huis liet uitgraven.
Is het origineel te koop en wat is het waard?
Het origineel bevindt zich in een particuliere collectie en is niet op de markt, dus heeft het geen openbare prijs. Doeken uit deze late reeks hebben op veilingen tientallen miljoenen dollars opgebracht.
Wat betekent “De waterlelievijver”?
De betekenis zit in wat ontbreekt. Zonder lucht, oever en horizon verliest de kijker zijn gewone houvast, en één enkele weerspiegeling van de bomen is het enige teken dat er boven het water überhaupt iets is. Monet wilde zelf dat de grote waterlelieschilderijen een toevluchtsoord voor rustige overpeinzing zouden bieden.
- Onderwerp. Alleen het wateroppervlak, zonder lucht en oever, met waterleliebladeren in banen en één enkele verticale weerspiegeling van de bomen in het midden.
- Origineel. Olieverf op doek, 201 x 100,4 cm, 1919, rechtsonder gesigneerd en gedateerd, particuliere collectie, catalogusnr. 1890.
- Onze versie. Met de hand geschilderd in olieverf op doek in het formaat 201 x 100 cm, even breed als het origineel en 4 mm lager, of op uw maat.
- Goed om te weten. Volgens de catalogus herhaalt het motief zich vanaf dit doek op een formaat van één bij twee meter – de maat waaruit de grote wanddecoraties zijn voortgekomen.









































