Beschrijving
Paul Gauguin – Dansende Bretonse meisjes, Pont-Aven – handgeschilderde reproductie
Drie meisjes in Bretonse klederdracht en witte kappen houden elkaar bij de hand voor een lage stenen muur; achter hen liggen hopen gemaaid koren en de daken van het dorp. Het doek (Frans: Petites Bretonnes dansant, Pont-Aven) ontstond in juni 1888 in Pont-Aven, olieverf op doek, 73 × 92,7 cm, en behoort tot de collectie van de National Gallery of Art in Washington, onder inventarisnummer 1983.1.19 (collectie van het echtpaar Paul Mellon). Bij ons ontstaat deze dans opnieuw onder het penseel: een handgeschilderde reproductie, olieverf op doek, zonder drukwerk. Het museum geeft de afmetingen als hoogte maal breedte.
Een gavotte – zo noemde hij de dans zelf
De dans is niet verzonnen en niet zomaar “volks”: Gauguin gebruikte er het woord gavotte voor – een oude Franse kringdans. Dat is een klein maar beslissend detail, omdat het aangeeft dat de voorstelling geen decoratief beeld van boerenvreugde is, maar een nauwkeurig benoemde gewoonte. De figuren zijn ten opzichte van de achtergrond bewust te groot – de muur en de hopen koren zijn laag, de meisjes rijzen erboven uit, zodat de dans plechtig en langzaam oogt, niet uitgelaten.
Waarom juist Pont-Aven?
Gauguin verhuisde in januari 1888 naar Bretagne, en de reden was niet romantisch: in Pont-Aven was het goedkoper leven, en tegelijk had het dorp zijn eigen taal, klederdracht en gewoonten behouden. Hij zocht dus een plek waar hij met weinig geld kon rondkomen en tegelijk iets kon vinden dat niet Parijs was. Het is dezelfde rekensom die hij later op Tahiti zou herhalen, alleen lag deze plek een flinke dag lopen van het spoor.
De weg van het schilderij door honderd jaar
Het werk verliet de handen van de schilder snel: in november 1888 kocht de Parijse kunsthandel Boussod, Valadon et Cie. het, en in september 1889 verkocht die het weer door. Later was het bij de kunsthandelaar Ambroise Vollard, in de jaren vijftig bij de Schotse verzamelaar William A. Cargill, en daarna kocht Paul Mellon het, die het in 1983 aan de galerie in Washington schonk. Die reeks eigenaren is opvallend dicht voor een werk dat ontstond toen Gauguin nog niet beroemd was.
Een handgeschilderde reproductie voor uw interieur
Boven deze tekst ziet u foto’s van dit motief uit onze werkplaats. Wij schilderen het in acht formaten; het dichtst bij het origineel ligt 93 × 74 cm, en voor een bredere wand kiest men vaak 120 × 100 cm. De voorstelling is licht en liggend, en daarom past ze goed boven een ladekast of een bed. Uit hetzelfde dorp en bijna dezelfde tijd stamt De gele Christus – hetzelfde Bretagne, maar een heilige voorstelling in plaats van een dorpstafereel; In de golven toont dezelfde kust met één enkele naakte figuur, en De groene Christus de Bretonse vroomheid aan zee.
- Onderwerp: Dansende Bretonse meisjes, Pont-Aven, Paul Gauguin, 1888
- Techniek: handgeschilderd schilderij op doek, olieverf op doek, reproductie – nooit drukwerk
- Origineel: 92,7 × 73 cm, National Gallery of Art, Washington, inventarisnummer 1983.1.19, collectie Paul Mellon
- Goed om te weten: de dans op het schilderij is een gavotte – zo noemde Gauguin hem zelf









































