Beschrijving
Jongen in korte broek is een doek van omstreeks 1918 in het Dallas Museum of Art, onder nummer 1977.1. De jongen zit recht voor ons, in een wijd okerbruin jasje en een donkere korte broek, met de handen in zijn schoot gevouwen, voor een zalmroze muur. Bij ons ontstaat het als handgeschilderde kopie, in olieverf op doek, op bestelling, in acht formaten of in een maat die u ons doorgeeft; vóór verzending sturen wij u een foto van het voltooide schilderij.
| Titel: | Jongen in korte broek |
| Andere titels: | Garçon au pantalon court — Le garçon en culottes, twee Franse catalogustitels |
| Schilder: | Amedeo Modigliani (1884–1920) |
| Jaar van ontstaan: | omstreeks 1918 – de datering van het museum; Ceroni nr. 255 noemt 1918, Lanthemann nr. 370 noemt 1919 |
| Afmetingen van het origineel (breedte x hoogte): | 64,8 x 99,7 cm – de catalogusmaat van het doek; het museum publiceert alleen de zichtmaat en de maat met lijst |
| Oorspronkelijke techniek: | olieverf op doek |
| Stijl: | expressionisme, École de Paris |
| Locatie: | Dallas Museum of Art (inventarisnummer 1977.1, schenking van de Leland Fikes Foundation, Inc.) |
| Onze reproductie: | handgeschilderde kopie, olieverf op doek, acht formaten of een maat naar wens |
Jongen in korte broek – Amedeo Modigliani
Wat is er op het doek te zien?
De jongen zit naar ons toe gekeerd en vult het midden van het doek vanaf de knieën omhoog. Het haar is een massa roodachtig blonde krullen boven een hoog, bleek voorhoofd; het gezicht is een lang ovaal met een roze waas op beide wangen, een kleine rode mond en een neus die met één lijn is getrokken, en de ogen zijn versmald tot twee smalle blauwgrijze spleetjes waarin bijna niets te zien is. Hij draagt een ruim okerbruin jasje met twee ronde knopen, de schouders zakken af in één zachte ovale massa, en bij de hals is een witte kraag te zien. Onder het jasje zitten de donkerblauwe korte broek uit de titel en de blote knieën. Hij zit op een roodbruine beklede stoel, waarvan de rugleuning achter zijn linkerschouder oprijst. De muur achter hem is breed zalmroze; langs de rechterrand loopt een grijsgroene strook, en linksboven vult een grijsgroen vlak de ruimte. De signatuur staat in de hoek rechtsboven.
Het tekstbordje van het museum en waar het op wijst
De tekst in Dallas is kort en noemt een bron. Hij vertelt dat Modigliani, net als zijn tijdgenoten Henri Matisse, Pablo Picasso, Georges Braque en André Derain, Afrikaanse maskers zeer bewonderde en dat hun invloed hier te zien is in de gestileerde behandeling van het gezicht van de jongen. De kleuren noemt hij zuur geelgroen, en over het werk zegt hij dat het die iconische elegantie draagt die Modigliani vaak aan zijn bohémienkennissen gaf, en de terughoudendheid van het model. Dat geven wij door als de lezing van het museum, omdat het de zijne is. Het is bruikbaar vanwege wat het de kopiist vertelt: het gezicht is opgebouwd als een masker en niet gemodelleerd als een hoofd, en een hand die het verzacht tot een gelijkenis, laat het werk verloren gaan. Hetzelfde platte masker beheerst ook De jongen en Jongen in een gestreepte trui in ons aanbod.
De vermelding van het origineel en de maat die het museum niet publiceert
Hier is het museum ongewoon karig met woorden. Het publiceert twee maten, en geen van beide is het doek: de zichtmaat van 38 3/4 x 25 inch (98,43 x 63,5 cm), dus wat de lijst laat zien, en de maat met lijst van 50 x 35 1/4 x 2 1/4 inch. De maat van het doek komt uit de catalogi: 64,8 x 99,7 cm, ofwel 25 1/2 x 39 1/4 inch. De twee hangen precies samen – de zichtopening is in elke richting een halve inch kleiner, dus een kwart inch sponning van de lijst aan elk van de vier zijden. Niet alle catalogi zijn het eens: Wayne in 2002 en Klein in 2004 noemen 100,3 x 64,8 cm, en Pfannstiel drukte in 1956 92 x 60 cm af en dateerde het werk op 1917, wat door niets van later wordt gesteund. De eigen foto van het museum beslist welke vorm bij het doek hoort: het bestand is aangeduid als de voorkant zonder lijst, en de verhouding ervan ligt 0,44 procent van de catalogusmaat van het doek en 1,17 procent van de zichtopening af. Het museum noteert een signatuur rechtsboven, en daar is die ook leesbaar. De eigen pagina van het museum is een programma dat de pagina in uw browser opbouwt, en op een verzonnen objectnummer antwoordt het met precies dezelfde pagina als op dit nummer; daarom is de link hierboven geregistreerd bij de eigen objectvermelding van het museum, die het inventarisnummer, de techniek, de regel over de verwerving, beide maten en het opschrift bevat. Het werk heeft ook een eigen vermelding op Wikidata. Het volledige aanbod vindt u op de pagina Amedeo Modigliani, en over de schilder schreven wij een uitgebreider artikel.
Waar is het schilderij geweest?
De gepubliceerde herkomstgegevens hebben gaten, en de catalogi markeren die liever met vraagtekens dan dat ze ze opvullen. De eerste genoemde eigenaar is Léopold Zborowski in Parijs – de achtste keten in ons aanbod die bij hem begint, en hijzelf staat in ons aanbod als Portret van Léopold Zborowski. Na hem de collectie Menier in Parijs, dan een gat, dan een veiling bij Christie’s in Londen op 2 december 1975, Acquavella Galleries in New York, de collectie Leland Fikes in Dallas en de Leland Fikes Foundation, die het werk in 1977 aan het museum schonk. De vroegste gedrukte publicatie staat in het Duitse tijdschrift Deutsche Kunst u. Dekoration, in het nummer van juli 1925. Het schilderij reist ook: Buffalo en Fort Worth in 2002 en 2003, Toronto en Washington in 2004 en 2005, Villeneuve-d’Ascq en Boedapest in 2016, en in die winter Helsinki en Tate Modern in Londen in 2017. Zborowski was een van de kunsthandelaars uit de kring van de École de Paris, en de weg van hem naar Texas loopt via een Parijse collectie, een Londens veilinghuis en één familie uit Dallas. Het schilderij is tentoongesteld, in de museumzaal voor Europese kunst van de twintigste eeuw op de tweede verdieping. Modigliani schilderde in deze maanden in het zuiden van Frankrijk heel wat van dit soort werk, waaronder De jonge leerling.
Hoe wordt onze handgeschilderde versie gemaakt?
Een schilder schildert het met het penseel, in olieverf op doek, op uw bestelling. Elk schilderij op canvas is enkele weken in de maak en elke kopie is net iets anders; dat is het gevolg van het feit dat er een mens werkt en geen machine. Het werk staat of valt met één verhouding: de okerbruine massa in het midden tegen de zalmroze muur. Het jasje moet bruin en warm blijven zonder naar oranje af te buigen, en de muur roze zonder naar rood af te buigen, want als ze elkaar in het midden ontmoeten, komt de figuur niet meer los van de muur. De groene tinten zitten alleen aan de randen, de strook rechts en het vlak linksboven, en juist zij voorkomen dat het roze zoetig wordt. Het gezicht vraagt om twee roze wazen en verder niets gemodelleerds; de ogen zijn spleetjes en blijven spleetjes. De handen zijn één knoop van vingers in de schoot en zijn het moeilijkste deel van het werk. Vóór verzending ontvangt u een foto van het voltooide schilderij, die u goedkeurt. Het is nooit drukwerk.
Welk formaat kiest u?
Voor dit motief raden wij 90 x 140 cm aan. Naar verhouding is 130 x 200 cm bijna exact, 0,008 procent van de vorm van het origineel, gevolgd door 99 x 151 cm met 0,9 en 90 x 140 cm met 1,1; maar 130 x 200 cm is een heel groot schilderij, en het origineel is een doek van ongeveer twee derde meter breed. De compositie is frontaal en rustig en past op een muur waar u dicht langs loopt – een gang, een overloop, de plek naast een boekenkast. Het palet is warm en komt daarom goed uit op een witte, lichtgrijze of groene muur, maar vloekt met een sterke terracotta of een diep rood. Een postimpressionistisch schilderij in een maat die niet in de lijst staat, is geen probleem: wij maken het op bestelling.
Veelgestelde vragen
Waar hangt het origineel?
In het Dallas Museum of Art, inventarisnummer 1977.1, schenking van de Leland Fikes Foundation, Inc. Het hangt in de zaal voor Europese kunst van de twintigste eeuw.
Wie is de jongen?
Geen enkele vermelding noemt hem bij naam. Hij is een van de kinderen uit de streek en jonge arbeiders die Modigliani tegen het einde van de oorlog in het zuiden van Frankrijk schilderde.
Waarom vermeldt het museum twee maten?
Omdat beide het ingelijste voorwerp beschrijven: wat de lijst laat zien, en de lijst zelf. De maat van het doek, 64,8 x 99,7 cm, komt uit de catalogi.
Hoe nauwkeurig volgt het de verhouding van het origineel?
Het origineel meet 64,8 x 99,7 cm. Ons formaat 130 x 200 cm volgt de verhouding het best; het wijkt 0,01 % af van de verhouding van het origineel.
- Onderwerp: een jongen die recht voor ons zit, een wijd okerbruin jasje, een donkere korte broek, gevouwen handen, een zalmroze muur
- Origineel: 64,8 x 99,7 cm, olieverf op doek, omstreeks 1918, Dallas Museum of Art, inventarisnummer 1977.1
- Onze versie: handgeschilderd in olieverf op doek, acht formaten of op maat, met een foto ter goedkeuring vóór verzending
- Goed om te weten: het museum publiceert de zichtmaat en de maat met lijst, maar niet de maat van het doek, en zijn tekst noemt Afrikaanse maskers als bron van het gezicht
De ogen op dit doek zijn zonder pupillen geschilderd. Wij hebben alle 76 werken van Modigliani in ons aanbod geteld: bij 53 is dat zo, bij 17 niet – werk voor werk.









































